श्रीविष्णुसहस्त्रनाम स्तोत्र आणि बारा राशी

* श्रीविष्णुसहस्त्रनाम स्तोत्र आणि बारा राशी *

माझ्या श्रीविष्णुसहस्त्रनाम स्तोत्र या मराठीसृष्टी वर १५ मे,२०२६ रोजी प्रसिद्ध झालेल्या लेखानंतर माझ्या एका वाचकाने त्याच्या संग्रहामद्धे असणारा हा लेख पाठवला आहे. लेखक माहित नाही. परंतु माहिती अतिशय सुंदर आहे म्हणून योग्य संपादन करून पुन्हा प्रसारित करत आहे.आपल्या जन्मराशीवरून व चरणावरून विष्णुसहस्त्रनामातील कोणते स्तोत्र पठण करायचे याचीही माहिती आहे. अतिशय अमूल्य माहिती आहे.ज्या व्यक्तींना आपल्या राशी, नक्षत्र व चरणप्रमाणे विष्णु सहस्त्रनामचे महत्वाचे श्लोक पाहिजे आहेत, त्यांच्यासाठी प्रत्येक राशीसाठी माहिती खालीलप्रमाणे. मेष ते मीन या बारा राशीपर्यंत ज्या व्यक्तींना आपल्या राशी, नक्षत्र व चरणप्रमाणे विष्णु सहस्त्रनामचे महत्वाचे श्लोक पाहिजे आहेत, त्यांच्यासाठी प्रत्येक राशीसाठी माहिती खालीलप्रमाणे:

विशिष्ट नक्षत्र चरण दोष निवारण करण्यासाठी विष्णू सहस्त्रनामामधील विशिष्ट श्लोक म्हणावा, याला काही आधार आहे का ? असा प्रश्न पडणे सहाजिकच आहे.

दत्त भक्त योगीराज वामनरावजी दत्तात्रय गुळवणी महाराज हे महान दत्तभक्त व शक्तीपातयोगाचे परमाचार्य म्हणून जगद्विख्यात होऊन गेले. परमहंस परिव्राजक श्रीमद वासुदेवानंद सरस्वती (टेंबे स्वामी महाराज) यांनी गुळवणी महाराजांना मंत्र दीक्षा दिली, त्याच बरोबर गीता, विष्णू सहस्त्रनाम याची संथा स्वतः महाराजांनी त्यांना दिली व बंधनमुक्त होण्यासाठी संप्रदायाची उपासना सांगितली ती अशी.

श्रीगुरूंच्या आज्ञेनुसार, त्यांनी असंख्य लोकांना दीक्षा देऊन त्यांचा प्रपंच मार्गी लावला. सर्वांना सोयीचे, सोप्पे असे विष्णूसहस्त्रनाम म्हणण्यास सांगायचे. ज्यांना ते ही शक्य नसे, त्यांना त्याच्या कुवतीनुसार विष्णूसहस्त्रनाम मधील एखादा श्लोक गुरुमंत्र म्हणून द्यायचे आणि त्याचे कल्याण देखील व्हायचे. यापेक्षा महत्वाचा काय आधार असू शकतो ?

*प्रत्येक राशीसाठी श्रीविष्णुसहस्रनाम* (फक्त महत्वाचे श्लोक)
आपली रास कोणतीही असली तरी, त्यामधील तुमचे स्वतःचे नक्षत्र आणि चरण कोणते आहे, हे पहावे आणि तेवढ्याच श्लोकाचा जप अथवा अनुष्ठान करावे.

०१ *मेष रास*
=============
मेष राशीसाठी विष्णुसहस्त्रनाम. (फक्त महत्वाचे श्लोक)
— रास: मेष, नक्षत्र: अश्विनी, चरण: प्रथम
ॐ विश्वं विष्णुर्वषट्‍कारो भूतभव्यभवत्प्रभुः ।
भूतकृद्भूतभृद्भावो भूतात्मा भूतभावनः ॥१॥

— रास: मेष, नक्षत्र: अश्विनी, चरण: द्वितीय
पूतात्मा परमात्मा च मुक्तानां परमा गतिः ।
अव्ययः पुरुषः साक्षी क्षेत्रज्ञोऽक्षर एव च ॥२॥

— रास: मेष, नक्षत्र: अश्विनी, चरण: तृतीय
योगो योगविदां नेता प्रधानपुरुषेश्वरः ।
नारसिंहवपुः श्रीमान्केशवः पुरुषोत्तमः ॥३॥

— रास: मेष, नक्षत्र: अश्विनी, चरण: चतुर्थ
सर्वः शर्वः शिवः स्थाणुर्भूतादिर्निधिरव्ययः।
सम्भवो भावनो भर्ता प्रभवः प्रभुरीश्वरः ॥४॥

— रास: मेष, नक्षत्र: भरणी, चरण: प्रथम
स्वयम्भूः शम्भुरादित्यः पुष्कराक्षो महास्वनः ।
अनादिनिधनो धाता विधाता धातुरत्तमः ॥५॥

— रास: मेष, नक्षत्र: भरणी, चरण: द्वितीय
अप्रमेयो ह्रषीकेशः पद्मनाभोऽमरप्रभुः ।
विश्वकर्मा मनुस्त्वष्टा स्थविष्ठः स्थविरो ध्रुवः ॥६ ॥

— रास: मेष, नक्षत्र: भरणी, चरण: तृतीय
अग्राह्यः शाश्वतः कृष्णो लोहिताक्षः प्रतर्दनः ।
प्रभूतिस्त्रिककुब्धाम पवित्रं मङ्गलं परम् ॥७॥

— रास: मेष, नक्षत्र: भरणी, चरण: चतुर्थ
ईशानः प्राणदः प्राणो ज्येष्ठः श्रेष्ठः प्रजापतिः ।
हिरण्यगर्भो भूगर्भो माधवो मधुसूदनः ॥८॥

— रास: मेष, नक्षत्र: कृतिका, चरण: प्रथम
ईश्वरो विक्रमी धन्वी मेधावी विक्रमः क्रमः ।
अनुत्तमो दुराधर्षः कृतज्ञः कृतिरात्मवान् ॥९॥

०२ *वृषभ रास*
===============
वृषभ राशीसाठी विष्णुसहस्त्रनाम (फक्त महत्वाचे श्लोक)
— रास: वृषभ, नक्षत्र: कृतिका, चरण: द्वितीय
सुरेशः शरण शर्म विश्वरेताः प्रजाभवः ।
अहः संवत्सरो व्यालः प्रत्ययः सर्वदर्शनः ॥१०॥

— रास: वृषभ, नक्षत्र: कृतिका, चरण: तृतीय
अजः सर्वेश्वरः सिद्धः सिद्धिः सर्वादरच्युतः ।
वृषाकपिरमेयात्मा सर्वयोगाविनिःसृतः ॥११॥

— रास: वृषभ, नक्षत्र: कृतिका, चरण: चतुर्थ
वसुर्वसुमनाः सत्यः समात्मा सम्मितः समः ।
अमोघः पुण्डरीकाक्षो वृषकर्मा वृषाकृतिः ॥१२॥

— रास: वृषभ, नक्षत्र: रोहिणी, चरण: प्रथम
रुद्रो बहुशिरा बभ्रुर्विश्वयोनिः शुचिश्रवाः ।
अमृतः शाश्वतः स्थाणूर्वरारोहो महातपाः ॥१३॥

— रास: वृषभ, नक्षत्र: रोहिणी, चरण: द्वितीय
सर्वगः सर्वविद्भनुर्विष्वक्सेनो जनार्दनः ।
वेदो वेदविदव्यङ्गो वेदाङ्गो वेदवित्‍कविः ॥१४ ॥

— रास: वृषभ, नक्षत्र: रोहिणी, चरण: तृतीय
लोकाध्यक्षः सुराध्यक्षो धर्माध्यक्षः कृताकृतः ।
चतुरात्मा चतुर्व्युहश्चतुर्दंष्ट्रश्चतुर्भुजः ॥१५॥

— रास: वृषभ, नक्षत्र: रोहिणी, चरण: चतुर्थ
भ्राजिष्णुर्भोजनं भोक्ता सहिष्णुर्जगदादिजः ।
अनघो विजयो जेता विश्वयोनिः पुनर्वसुः ॥१६॥

— रास: वृषभ, नक्षत्र: मृगशिरा, चरण: प्रथम
उपेन्द्रो वामनः प्रांशुरमोघः शुचिरूर्जितः ।

अतीन्द्रः संग्रहः सर्गो धृतात्मा नियमो यमः॥१७॥
— रास: वृषभ, नक्षत्र: मृगशिरा, चरण: द्वितीय
वेद्यो वैद्यः सदायोगी वीरहा माधवो मधुः ।
अतीन्द्रियो महामायो महोत्साहो महाबलः ॥१८॥

०३ *मिथुन रास*
===============
मिथुन राशीसाठी विष्णु सहस्त्रनाम (फक्त महत्वाचे श्लोक)
— रास: मिथुन, नक्षत्र: मृगशिरा, चरण: तृतीय
महाबुद्धिर्महावीर्यो महाशक्तिर्महाद्युतिः ।
अनिर्देश्यवपुः श्रीमानमेयात्मा महाद्रिधृक् ॥१९॥

— रास: मिथुन, नक्षत्र: मृगशिरा, चरण: चतुर्थ
महेष्वासो महीभर्ता श्रीनिवासः सतां गतिः ।
अनिरुद्धः सुरानन्दो गोविन्दो गोविदाम पतिः ॥२०॥

— रास: मिथुन, नक्षत्र: आर्द्रा, चरण: प्रथम
मरीचिर्दमनो हंसः सुपर्णो भुजगोत्तमः ।
हिरण्यनाभः सुतपाः पद्मनाभः प्रजापतिः ॥२१॥

— रास: मिथुन, नक्षत्र: आर्द्रा, चरण: द्वितीय
अमृत्युः सर्वदृक्‍ सिंहः सन्धाता सन्धिमान्सिथरः ।
अजो दुर्मर्षणः शास्ता विश्रुतात्मा सुरारिहा ॥२२॥

— रास: मिथुन, नक्षत्र: आर्द्रा, चरण: तृतीय
गुरुर्गुरुतमो धाम सत्यः सत्यपराक्रमः ।
निमिषोऽनिमिषः स्त्रग्वी वाचस्पतिरुदारधीः ॥२३
— रास: मिथुन, नक्षत्र: आर्द्रा, चरण: चतुर्थ
अग्रणीर्ग्रामणीः श्रीमान्न्यायो नेता समीरणः ।
सहस्त्रमूर्धा विश्वात्मा सहस्त्राक्षः सहस्त्रपात् ॥२४॥

— रास: मिथुन, नक्षत्र: पुनर्वसु, चरण: प्रथम
आवर्तनो निवृत्तात्मा संवृतः सम्प्रमर्दनः ।
अहः संवर्तको वह्निरनिलो धरणीधरः ॥२५॥

— रास: मिथुन, नक्षत्र: पुनर्वसु, चरण: द्वितीय
सुप्रसादः प्रसनात्मा विश्वधृग्विश्वभुग्विभुः ।
सत्कर्ता सत्कृतः साधर्जह्नुर्नारायणो नरः ॥२६॥

— रास: मिथुन, नक्षत्र: पुनर्वसु, चरण: तृतीय
असंख्येयोऽप्रमेयात्मा विशिष्टः शिष्टकृच्छचिः ।
सिद्धार्थः सिद्धसंकल्पः सिद्धिदः सिद्धिसाधनः ॥२७॥

०४ *कर्क रास*
==============
कर्क राशीसाठी विष्णु सहस्रनाम (फक्त महत्वाचे श्लोक)
— रास: कर्क, नक्षत्र: पुनर्वसु, चरण: चतुर्थ
वृषाही वृषभो विष्णुर्वृषपर्वा वृषोदरः ।
वर्धनो वर्धमानश्च विविक्तः श्रुतिसागरः ॥२८॥

— रास:कर्क, नक्षत्र: पुष्य, चरण: प्रथम
सुभुजो दुर्धरो वाग्मी महेन्द्रो वसुदो वसुः ।
नैकरूपो बृहद्रूपः शिपिविष्टः प्रकाशनः ॥२९॥

— रास कर्क, नक्षत्र : पुष्य, चरण : द्वितीय
ओजस्तेजोद्युतिधरः प्रकाशात्मा प्रतापनः ।
ऋद्धः स्पष्टाक्षरो मन्त्रश्चन्द्रांशुर्भास्करद्युतिः ॥३०॥

— रास: कर्क, नक्षत्र: पुष्य, चरण: तृतीय
अमृतांशूद्भवो भानुः शशबिन्दुः सुरेश्वरः ।
औषधं जगतः सेतुः सत्यधर्मपराक्रमः ॥३१॥

— रास: कर्क, नक्षत्र: पुष्य, चरण: चतुर्थ
भूतभव्यभवन्नाथः पवनः पावनोऽनलः ।
कामहा कामकृत्कान्तः कामः कामप्रदः प्रभुः ॥३२॥

— रास: कर्क, नक्षत्र: आश्लेषा, चरण: प्रथम
युगादिकृद्युगावर्तो नैकमायो महाशनः ।
अदृश्योऽव्यक्तरूपश्च सहस्त्रजिदनन्तजित् ॥३३॥

— रास: कर्क, नक्षत्र: आश्लेषा, चरण: द्वितीय
इष्टोऽविशिष्टः शिष्टेष्टः शिखण्डी नहुषो वृषः ।
क्रोधहा क्रोधकृत्कर्ता विश्वबाहुर्महीधरः ॥३४॥

— रास: कर्क, नक्षत्र: आश्लेषा, चरण: तृतीय
अच्युतः प्रथितः प्राणः प्राणदो वासवानुजः ।
अपां निधिरधिष्ठानमप्रमत्तः प्रतिष्ठितः ॥३५॥

— रास: कर्क, नक्षत्र: आश्लेषा, चरण: चतुर्थ
स्कन्दः स्कन्दधरो धुर्यो वरदो वायुवाहनः ।
वासुदेवो बृहद्भानुरादिदेवः पुरन्दरः ॥३६॥

०५ *सिंह रास*
==============
सिंह राशीसाठी विष्णु सहस्रनाम (फक्त महत्वाचे श्लोक)
— रास:सिंह, नक्षत्र: मघा, चरण: प्रथम
अशोकस्तारणस्तारः शूरः शौरिर्जनेश्वरः ।
अनुकूलः शतावर्तः पद्मी पद्मनिभेक्षणः ॥३७॥

— रास: सिंह, नक्षत्र: मघा, चरण: द्वितीय
पद्मभानोऽरविन्दाक्षः पद्मगर्भः शरीरभृत् ।
महर्द्धिऋद्धो वृद्धात्मा महाक्षो गरुडध्वजः ॥३८॥

— रास: सिंह, नक्षत्र: मघा, चरण: तृतीय
अतुलः शरभो भीमः समयज्ञो हविर्हरिः ।
सर्वलक्षणलक्षण्यो लक्ष्मीवान्समितिञ्ञयः ॥३९॥

— रास: सिंह, नक्षत्र: मघा, चरण: चतुर्थ
विक्षरो रोहितो मार्गो हेतुर्दामोदरः सहः ।
महीधरो महाभागो वेगवानमिताशनः ॥४०॥

— रास: सिंह, नक्षत्र: पूर्वा फाल्गुनी, चरण: प्रथम
उद्भवः क्षोभणॊ देवः श्रीगर्भः परमेश्वरः ।
करणं कारणं कर्ता विकर्ता गहनो गुहः ॥४१॥

— रास: सिंह, नक्षत्र: पूर्वा फाल्गुनी, चरण: द्वितीय
व्यवसायो व्यवस्थानः संस्थानः स्थानदो ध्रुवः ।
परर्द्धिः परमस्पष्टस्तुष्टः पुष्टः शुभेक्षणः ॥४२॥

— रास: सिंह, नक्षत्र: पूर्वा फाल्गुनी, चरण: तृतीय
रामो विरामो विरजो मार्गो नेयो नेयोऽनय ।
वीरः शक्तिमतां श्रेष्ठो धर्मो धर्मविदुत्तमः ॥४३॥

— रास: सिंह, नक्षत्र: पूर्वा फाल्गुनी, चरण: चतुर्थ
वैकुण्ठः पुरुषः प्राणः प्राणदः प्रणवः पृथुः ।
हिरण्यगर्भः शत्रुघ्नो व्याप्तो वायुरधोक्षजः ॥४४॥

— रास: सिंह, नक्षत्र: उत्तरा फाल्गुनी, चरण: प्रथम
ऋतुः सुदर्शनः कालः परमेष्ठी परिग्रहः ।
उग्रः संवत्सरो दक्षो विश्रामो विश्वदक्षिणः ॥४५॥

०६ *कन्या रास*
===============
कन्या राशीसाठी विष्णु सहस्रनाम (फक्त महत्वाचे श्लोक)
— रास: कन्या, नक्षत्र: उत्तरा फाल्गुनी, चरण: द्वितीय
विस्तारः स्थावरस्थाणुः प्रमाणं बीजमव्ययम् ।
अर्थोऽनर्थो महाकोशो महाभोगो महाधनः ॥४६॥

— रास: कन्या, नक्षत्र: उत्तरा फाल्गुनी, चरण: तृतीय
अनिर्विण्णः स्थविष्ठोऽभूर्धर्मयूपो महामखः ।
नक्षत्रनेमिर्नक्षत्री क्षमः क्षामः समीहनः ॥४७॥

— रास: कन्या, नक्षत्र: उत्तरा फाल्गुनी, चरण: चतुर्थ
यज्ञ इज्यो महेज्यश्च क्रतुः सत्रं सतां गतिः ।
सर्वदर्शी विमुक्तात्मा सर्वज्ञो ज्ञानमुत्तमम् ॥४८॥

— रास: कन्या, नक्षत्र: हस्त, चरण: प्रथम
सुव्रतः सुमुखः सूक्ष्मः सुघोषः सुखदः सुह्रत् ।
मनोहरो जितक्रोधो वीरबाहुर्विदारणः ॥४९॥

— रास: कन्या, नक्षत्र: हस्त, चरण: द्वितीय
स्वापनः स्ववशो व्यापी नैकात्मा नैककर्मकृत् ।
वत्सरो वत्सलो वत्सी रत्नगर्भो धनेश्वरः ॥५०॥

— रास: कन्या, नक्षत्र: हस्त, चरण: तृतीत
धर्मगुब्धर्मकृद्धर्मी सदसत्क्षरमक्षरम् ।
अविज्ञाता सहस्त्रांशुर्विधाता कृतलक्षणः ॥५१॥

— रास: कन्या, नक्षत्र: हस्त, चरण: चतुर्थ
गभस्तिनेमिः सत्त्वस्थः सिंहो भूतमहेश्वरः ।
आदिदेवो महादेवो देवेशो देवभृद्‌गुरुः ॥५२॥

— रास: कन्या, नक्षत्र: चित्रा, चरण: प्रथम
उत्तरो गोपतिर्गोप्ता ज्ञानगम्यः पुरातनः ।
शरीरभूतभृद्बोक्ता कपीन्द्रो भूरिदक्षिणः ॥५३॥

— रास: कन्या, नक्षत्र: चित्रा, चरण: द्वितीय
सोमपोऽमृतपः सोमः पुरुजित्पुरुसत्तमः ।
विनयो जयः सत्यसंधो दाशार्हः सात्वतां पतिः ॥५४॥

०७ *तुळ रास*
==============
तुळ राशीसाठी विष्णु सहस्रनाम (फक्त महत्वाचे श्लोक)
— रास: तुळ, नक्षत्र: चित्रा, चरण: तृतीय
जीवो विनयिता साक्षी मुकुन्दोऽमितविक्रमः ।
अम्भोनिधिरनन्तात्मा महोदधिशयोऽन्तकः ॥ ५५॥

— रास: तुळ, नक्षत्र: चित्रा, चरण: चतुर्थ
अजो महार्हः स्वाभाव्यो जितामित्रः प्रमोदनः ।
आनन्दो नन्दनो नन्दः सत्यधर्मा त्रिविक्रमः ॥५६॥

— रास: तुळ, नक्षत्र: स्वाती, चरण: प्रथम
महर्षिः कपिलाचार्यः कृतज्ञो मेदिनीपतिः ।
त्रिपदस्त्रिदशाध्याक्षो महाश्रृङ्गः कृतान्तकृत् ॥५७॥

— रास: तुळ, नक्षत्र: स्वाती, चरण: द्वितीय
महावराहो गोविन्दः सुषेणः कनकाङ्गदी ।
गुह्यो गभीरो गहनो गुप्तश्चक्रगदाधरः ॥५८॥

— रास: तुळ, नक्षत्र: स्वाती, चरण: तृतीय
वेधाः स्वाङ्गोऽजितः कृष्णो दृढः संकर्षणोऽच्युतः ।
वरुणो वारुणो वृक्षः पुष्कराक्षो महामनाः ॥५९॥

— रास : तुळ, नक्षत्र : स्वाती, चरण : चतुर्थ
भगवान्‍भगहानन्दी वनमाली हलायुधः ।
आदित्यो ज्योतिरादित्यः सहिष्णुर्गतिसत्तमः ॥६०॥

— रास: तुळ, नक्षत्र: विशाखा, चरण: प्रथम
सुधन्वा खण्डपरशुर्दारुणो द्रविणप्रदः ।
दिविस्पृक्सर्वदृग्व्यासो वाचस्पतिरयोनिजः ॥६१॥

रास: तुळ, नक्षत्र: विशाखा, चरण: द्वितीय
त्रिसामा सामगः साम निर्वाणं भेषजं भिषक् ।
संन्यासकृच्छमः शान्तो निष्ठा शान्तिः परायणम् ॥६२॥

— रास: तुळ, नक्षत्र: विशाखा, चरण: तृतीय
शुभाङ्ग शान्तिदः स्त्रष्टा कुमुदः कुवलेशयः ।
गोहितो गोपतिर्गोप्ता वृषभाक्षो वृषप्रियः ॥६३॥

०८ *वृश्चिक रास*
===============
वृश्चिक राशीसाठी विष्णु सहस्रनाम (फक्त महत्वाचे श्लोक)
— रास: वृश्चिक, नक्षत्र: विशाखा, चरण: चतुर्थ
अनिवर्ती निवृत्तात्मा संक्षेप्ता क्षेमकृच्छिवः ।
श्रीवत्सवक्षाः श्रीनिवासः श्रीपतिः श्रीमतां वरः ॥६४॥

— रास: वृश्चिक, नक्षत्र: अनुराधा, चरण: प्रथम
श्रीदः श्रीशः श्रीनिवासः श्रीनिधिः श्रीविभावनः ।
श्रीधरः श्रीकरः श्रेयः श्रीमाँल्लोकत्रयाश्रयः ॥६५॥

— रास: वृश्चिक, नक्षत्र: अनुराधा, चरण: द्वितीय
स्वक्षः स्वङ्ग शतानन्दो नन्दिर्ज्योतिर्गणेश्वर्ह ।
विजितात्मा विधेयात्मा सत्कीर्तिश्छिन्नसंशयः ॥६६॥

— रास: वृश्चिक, नक्षत्र: अनुराधा, चरण: तृतीय
उदीर्णः सर्वतश्चक्षुरनीशः शाश्वतस्थिरः ।
भूशयो भूषणो भूतिर्विशोकः शोकनाशनः ॥६७॥

— रास: वृश्चिक, नक्षत्र: अनुराधा, चरण: चतुर्थ
अर्चिष्मानर्चितः कुम्भो विशुद्धात्मा विशोधनः ।
अनिरुद्धोऽप्रतिरथः प्रद्युम्नोऽमितविक्रमः ॥६८॥

— रास: वृश्चिक, नक्षत्र: ज्येष्ठा, चरण: प्रथम
कालनेमिनिहा वीरः शौरिः शूरजनेश्वरः ।
त्रिलोकात्मा त्रिलोकशः केशवः केशिहा हरिः ॥६९॥

— रास: वृश्चिक, नक्षत्र: ज्येष्ठा, चरण: द्वितीय
कामदेवः कामपालः कामी कान्तः कृतागमः ।
अनिर्देश्यवपुर्विष्णुर्वीरोऽनन्तो धनंजयः ॥७०॥

— रास: वृश्चिक, नक्षत्र: ज्येष्ठा, चरण: तृतीय
ब्रह्मण्यो ब्रह्मकृद्‍ब्रह्मा ब्रह्म ब्रह्मविवर्धनः ।
ब्रह्मविद्‍ब्राह्मणो ब्रह्मी ब्रह्मज्ञो ब्राह्मणप्रियः ॥७१॥

— रास: वृश्चिक, नक्षत्र: ज्येष्ठा, चरण: चतुर्थ
महाक्रमो महाकर्मा महातेजा महोरगः ।
महाक्रतुर्महायज्वा महायज्ञो महाहविः ॥७२॥

०९ *धनु रास*
==============
धनु राशीसाठी विष्णु सहस्रनाम (फक्त महत्वाचे श्लोक)
— रास: धनु, नक्षत्र: मूळ, चरण: प्रथम
स्तव्यः स्तवप्रियः स्तोत्रं स्तुतिः स्तोता रणप्रियः ।
पूर्णः पूरयिता पुण्यः पुण्यकीर्तिरनामयः ॥७३॥

— रास: धनु, नक्षत्र: मूळ, चरण: द्वितीय
मनोजवस्तीर्थकरो वसुरेता वसुप्रदः ।
सुप्रदो वासुदेवो वसुर्वसुमना हविः ॥७४॥

— रास: धनु, नक्षत्र: मूळ, चरण: तृतीय
सद्‍गतिः सत्कृतिः सत्ता सद्भूतिः सत्परायणः ।
शूरसेनो यदुश्रेष्ठः सन्निवासः सुयामुनः ॥७५॥

— रास: धनु, नक्षत्र: मूळ, चरण: चतुर्थ
भूतावासो वासुदेवः सर्वासुनिलयोऽनलः ।
दर्पहा दर्पदो दृप्तो दुर्धरोऽथापराजितः ॥७६॥

रास: धनु, नक्षत्र: पूर्वाषाढा, चरण: प्रथम
विश्वमूर्तिर्महामूर्तिर्दीप्तमूर्तिरमूर्तिमान् ।
अनेकमूर्तिरव्यक्थ शतमूर्तिः शताननः ॥७७॥

— रास: धनु, नक्षत्र: पूर्वाषाढा, चरण: द्वितीय
एको नैकः सवः कः किं यत्तत्पदमनुत्तमम् ।
लोकबन्धुर्लोकनाथो माधवो भक्तवत्सलः ॥७८॥

— रास: धनु, नक्षत्र: पूर्वाषाढा, चरण: तृतीय
सुर्वणोवर्णो हेमाङ्गो वराङ्गश्चन्दनाङ्गदी ।
वीरहा विषमः शून्यो घृताशीरचलश्चलः ॥७९॥

— रास: धनु, नक्षत्र: पूर्वाषाढा, चरण: चतुर्थ
अमानी मानदो मान्यो लोकस्वामी त्रिलोकधृक् ।
सुमेधा मेधजो धन्यः सत्यमेधा धराधरः ॥८०॥

— रास: धनु, नक्षत्र: उत्तराषाढा, चरण: प्रथम
तेजोवृषो द्युतिधरः सर्वशस्त्रभृतां वरः ।
प्रग्रहो निग्रहो व्यग्रो नैकश्रृङ्गो गदाग्रजः ॥८१॥

१०. *मकर रास*
================
मकर राशीसाठी विष्णु सहस्रनाम (फक्त महत्वाचे श्लोक)
— रास: मकर, नक्षत्र: उत्तराषाढा, चरण: द्वितीय
चतुर्मूर्तिश्चतुर्बाहुश्चतुर्व्यूहश्चतुर्गतिः ।
चतुरात्मा चतुर्भावश्चतुर्वेदविदेकपात् ॥८२॥

— रास: मकर, नक्षत्र: उत्तराषाढा, चरण: तृतीय
समावर्तोऽनिवृत्तात्मा दुर्जयो दुरतिक्रमः ।
दुर्लभो दुर्गमो दुर्गो दुरावासो दुरारिहा ॥८३॥

— रास: मकर, नक्षत्र: उत्तराषाढा, चरण: चतुर्थ
शुभाङ्गो लोकसारङ्गः सुतन्तुस्तन्तुवर्धनः ।
इन्द्रकर्मा महाकर्मा कृतकर्मा कृतागमः ॥८४॥

— रास: मकर, नक्षत्र: श्रवण, चरण: प्रथम
उद्भवः सुन्दरः सुन्दो रत्ननाभः सुलोचनः ।
अर्को वाजसनः श्रृङ्गी जयन्तः सर्वविज्जयी ॥८५॥

— रास: मकर, नक्षत्र: श्रवण, चरण: द्वितीय
सुवर्णबिन्दुरक्षोभ्यः सर्ववागिश्वरेश्वरः ।
महाह्रदो महागर्तो महाभूतो महानिधिः ॥८६॥

— रास: मकर, नक्षत्र: श्रवण, चरण: तृतीय
कुमुदः कुन्दरः कुन्दः पर्जन्यः पावनोऽनिलः ।
अमृताशोऽमृतवपुः सर्वज्ञः सर्वतोमुखः ॥८७॥

— रास: मकर, नक्षत्र: श्रवण, चरण: चतुर्थ
सुलभः सुव्रतः सिद्धः शत्रुजिच्छत्रुतापनः ।
न्यग्रोधोदुम्बरोऽश्वत्थश्चाणूरान्ध्रनिषूदनः ॥८८॥

— रास: मकर, नक्षत्र: धनिष्ठा, चरण: प्रथम
सहस्त्रार्चिः सप्तजिह्वः सप्तैधाः सप्तवाहनः ।
अमूर्तिरनघोऽचिन्त्यो भयकृद्भयनाशनः ॥८९॥

— रास: मकर, नक्षत्र: धनिष्ठा, चरण: द्वितीय
अणुर्बृहत्कृशः स्थूलो गुणभृन्निर्गुणो महान् ।
अधृतः स्वधृतः स्वास्यः प्राग्वंशो वंशवर्धनः ॥ ९०॥

११ *कुंभ रास*
===============

कुंभ राशीसाठी विष्णु सहस्रनाम (फक्त महत्वाचे श्लोक)
— रास: कुंभ, नक्षत्र: धनिष्ठा, चरण: तृतीय
भारभृत्कथितो योगी योगीशः सर्वकामदः ।
आश्रमः श्रमणः क्षामः सुपर्णो वायुवाहनः ॥९१॥

— रास: कुंभ, नक्षत्र: धनिष्ठा, चरण: चतुर्थ
धनुर्धरो धनुर्वेदो दण्डो दमयिता दमः ।
अपराजितः सर्वसहो नियन्तानियमोऽयमः ॥९२॥

— रास: कुंभ, नक्षत्र: शततारका, चरण: प्रथम
सत्त्ववान्सात्त्विकः सत्यः सत्यधर्मपरायणः ।
अभिप्रायः प्रियार्होऽर्हः प्रियकृत्प्रीतिवर्धनः ॥९३॥

— रास: कुंभ, नक्षत्र: शततारका, चरण: द्वितीय
विहायसगतिर्ज्योतिः सुरुचिर्हुतभुग्विभुः ।
रविर्विरोचनः सूर्यः सविता रविलोचनः ॥९४॥

— रास: कुंभ, नक्षत्र: शततारका, चरण: तृतीय
अनन्तो हुतभुग्भोक्ता सुखदो नैकजोऽग्रजः ।
अनिर्विण्णः सदामर्षी लोकाधिष्ठानमद्भुतः ॥९५॥

— रास: कुंभ, नक्षत्र: शततारका, चरण:चतुर्थ
सनात्सनातनतमः कपिलः कपिरप्ययः ।
स्वस्तिदः स्वस्तिकृत्स्वस्ति स्वस्तिभुक्स्वस्तिदक्षिणः ।।९६॥

— रास: कुंभ, नक्षत्र: पूर्वाभाद्रपद, चरण: प्रथम
अरौद्रः कुण्डली चक्री विक्रम्यूर्जितशासनः ।
शब्दातिगः शब्दसहः शिशिरः शर्वरीकरः ॥९७॥

— रास: कुंभ, नक्षत्र: पूर्वाभाद्रपद, चरण: द्वितीय
अक्रूरः पेशलो दक्षो दक्षिणः क्षमिणां वरः ।
विद्वत्तमो वीतभयः पुण्यश्रवणकीर्तनः ॥९८॥

— रास: कुंभ, नक्षत्र: पूर्वाभाद्रपद, चरण: तृतीय
उत्तारणो दुष्कृतिहा पुण्यो दुःस्वप्ननाशनः ।
वीरहा रक्षणः सन्तो जीवनः पर्यवस्थितः ॥९९॥

१२ *मीन रास*
==============

मीन राशीसाठी विष्णुसहस्रनाम (फक्त महत्वाचे श्लोक)
— रास: मीन, नक्षत्र: पूर्वाभाद्रपद, चरण: चतुर्थ
अनन्तरूपोऽनन्तश्रीर्जितमन्युर्भयापहः ।
चतुरस्त्रो गभीरात्मा विदिशो व्यादिशो दिशः ॥१००॥

— रास: मीन, नक्षत्र: उत्तराभाद्रपद, चरण: प्रथम
अनादिर्भूर्भुवो लक्ष्मीः सुवीरो रुचिराङ्गदः ।
जननो जनजन्मादिर्भीमो भीमपराक्रमः ॥१०१॥

— रास मीन, नक्षत्र: उत्तराभाद्रपद, चरण: द्वितीय
आधारनिलयोऽधाता पुष्पहासः प्रजागरः ।
ऊर्ध्वगः सत्पथाचारः प्राणदः प्रणवः पणः ॥१०२॥

— रास: मीन, नक्षत्र: उत्तराभाद्रपद, चरण: तृतीय
प्रमाणं प्राणनिलयः प्राणभृत्प्राणजीवनः ।
तत्त्वं तत्त्वविदेकात्मा जन्ममृत्युजरातिगः ॥ १०३॥

— रास: मीन, नक्षत्र :उत्तराभाद्रपद, चरण: चतुर्थ
भूर्भुवः स्वस्तरुस्तारः सविता प्रपितामहः ।
यज्ञो यज्ञपतिर्यज्वा यज्ञाङ्गो यज्ञवाहनः ॥१०४॥

— रास मीन, नक्षत्र: रेवती, चरण: प्रथम
यज्ञभृद्यज्ञकृद्यज्ञी यज्ञभुग्यज्ञसाधनः ।
यज्ञान्तकृद्यज्ञगुह्यमन्नमन्नाद एव च ॥१०५॥

— रास: मीन, नक्षत्र: रेवती, चरण: द्वितीय
आत्मयोनिः स्वयंजातो वैखानः सामगायनः ।
देवकीनन्दनः स्त्रष्टा क्षितीशः पापनाशनः ॥१०६ ||

— रास: मीन, नक्षत्र रेवती, चरण: तृतीय
शङ्खभृन्नन्दकी चक्री शार्ङ्गधन्वा गदाधरः ।
रथाङ्गपाणिरक्षोभ्यः सर्वप्रहरणायुधः ॥१०७॥

— रास: मीन, नक्षत्र: रेवती, चरण : चतुर्थ
*।। सर्वप्रहरणायुध ॐ नम इति ।।१०८ ।।*

✦✦✦✦✦✦
* जप किती करावा ?*
खरे तर परमेश्वराचे नामस्मरण किती वेळा घेतले, तरी कमीच. परंतु कामनिक संकल्पासाठी नित्यनियमित १०८ वेळा जप करण्यास हरकत नाही. ज्यांना स्वतःची रास, नक्षत्र, नक्षत्र चरण माहिती नाही, अशांनी निराश होण्याचे कारण नाही. त्यांनी नित्यनियमित संपूर्ण ‘विष्णूसहस्त्रनाम स्तोत्र’ वाचावे किंवा म्हणावे. १० ते १२ मि. लागतील, परंतु याचे फल देखील अक्षय असेल.

✦✦✦✦✦✦
* एक श्लोकी विष्णू सहस्त्रनाम.*
ज्यांना वरीलपैकी काहीच करणे शक्य नसेल, त्यांच्यासाठी विष्णू सहस्त्रनामाचे संपूर्ण आणि अक्षय पुण्य मिळावे, या साठी खालील मंत्राचा कमीतकमी १०८ वेळा जप करावा. यथाशक्ती यापेक्षा अधिक केला, तर उत्तमच. (वैष्णव आणि शैव या दोन्ही गणाच्या भक्तांना अत्यंत प्रिय असा मंत्र येथे देत आहे….)

*नमो स्तवन अनंताय सहस्त्र मूर्तये,*
*सहस्त्रपादाक्षि शिरोरु बाहवे ।*
*सहस्त्र नाम्ने पुरुषाय शाश्वते,*
*सहस्त्रकोटि युग धारिणे नमः ।।*

✦✦✦✦✦✦✦✦✦✦✦✦
*।। वंदे विष्णुम् ।।*
“श्रीविष्णुसहस्त्रनाम स्तोत्र” व “श्रीविष्णुसहस्त्रनाम स्तोत्र आणि बारा राशी” हे श्री विष्णूसहस्रनामा वरील दोन्ही लेख म्हणजे अधिक मासामद्धे वाचकांना धार्मिक मेजवानीच आहे. मूळ लेखक अनामिक

डॉ. दिलीप केशव कुलकर्णी
मोबा: ९८८१२०४९०४
१८.०५.२०२६